Catégories
Inyigisho

Urambagije hamwe n’Imana, aho wayiharira umugeni?

Inyigisho y’Icyumweru cya IV cya Adiventi

Amasomo matagatifu: Iz 7,10-14; Za 23; Rm 1,1-7; Mt 1,18-24.

Imbaraga za muntu, ingabo na politiki ntibitanga umukiro urambye

Isomo rya mbere riratwereka uwo dukwiye kwiringira no gushingiraho amizero n’umukiro byacu. Imana yonyine niyo ikwiye kwizerwa. Uyicungiraho ntazakorwa n’isoni. Umwami Akhazi yari yugarijwe n’amahanga yashakaga kumunyaga ubwami bwe, kumuhirika no kumwigarurira. Yigira inama yo gushakisha amaboko n’inkunga mu bindi bihugu by’ibihangange byo mu gihe cye. Nibwo umuhanuzi Izayi amwihanangirije amubwira ko akwiye gufungura ubwenge bwe, agasoma mu mateka arimo ibimenyetso n’ugushaka kw’Imana. Aramubwira ko kwiringira abanyamaboko b’iyi si, agatera Imana umugongo, bitazamubuza gutsindwa. Byarabaye, ntiyatinda kubona ko yibeshye, mu mwaka wa 732 (mbere ya Yezu) abanyasiriya basenya Yeruzalemu, bamukuraho nabi ndetse bigarurira igihugu cyose. Izayi yahamagariye umwami Akhazi kwiringira Imana, akaba ariyo acungiraho aho kwizera imbaraga za muntu. Umurwa mukuru w’umwami ari wo Yeruzalemu uzakizwa no kwiringira Imana.

Umuhanuzi yatanze ikimenyetso kerekana ko Imana ariyo mukiza: ati Imana izaza kwitegekera, wowe mwami Akhazi birakuyobeye. Umwari agiye kuzasama inda, akazabyara umwana w’umuhungu uzitwa Emanuweli: “Imana turi kumwe”.

Ni byo koko Imana izanyaga abiyita abanyamaboko, ibikomangoma n’ibihangange. Ibi byose izabihangamura, ihananture abategetsi bakomeye ku ntebe zabo, maze izakuze ab’intamenyekana nka Bikira Mariya. Imana izakubitisha abagome ijambo rityaye, yewe n’uruhinja ruzavuka ruzatangira gutitiza ba Herodi kandi ruzaba rutaratobora ngo ruvuge. Muri make, amaza ya Nyagasani azahindaganya Sekibi, amwirukane mu bantu kandi acishe bugufi abayobotse uwo mwami w’ikinyoma n’umwijima.

Intwaro z’Uje mu izina rya Nyagasani

Intwaro uzavuka azakoresha yivuna umwanzi w’abantu n’umwanzi w’Imana turazizi: ukwishisha bugufi yigerekaho ubukene bwa muntu kugira ngo adukungahaze ku bumana bwe. Izindi ntwaro: guha Inkuru Nziza abakene, kubohora imbohe azibabarira ibyaha kandi agacagagura iminyururu yari iziboshye, guhumura impumyi zikabona icyekerezo nyacyo cy’ubuzima busagambye, guha umwanya n’icyubahiro abapfukiranwaga n’abatotezwaga bazira izina ry’Imana no gutangariza abantu ibihe bifatika by’impuhwe z’Imana. Izo nizo ntwaro uzavuka ari we Yezu Kristu azakoresha arindimura abami b’umwijima n’umugenga wabo(soma Lk 4,18-19).

Uje, azavuka ku bw’umubiri nyamara ni Imana nzima Nyirububasha bwose

Mu isomo rya kabiri, Pawulo intumwa aremeza ko uwahanuwe ko azatanga amahoro kandi akabohora abantu ari Yezu Kristu wenyine. Ni we Nkuru Nziza twahawe n’Imana, avuka ku bw’umubiri ari mwene Dawudi, ariko kandi bikaba byaragaragaye ko ari Imana nzima kubera izuka rye mu bapfuye. Ni we wisesuyeho ububasha n’ikuzo. Ni nawe intumwa zikesha ubutore, ni we zivugira ni nawe kandi zihagarariye kugira ngo ziyobore amahanga yose ku kwemera mu izina rye. Duterwe ishema no kwitwa abatowe n’Imana muri Yezu Kristu wigize umuntu akabana natwe kandi ntagire icyo agabanukaho ku bumana bwe. Ni Imana-Muntu muri twe. Aya ni amahirwe akomeye, kuyitesha ni ukwikururira umuvumo.

Yozefu yarambagije hamwe n’Imana arayiharira byongeye arayirerera

Ivanjili nayo iradufasha kumva uko hujujwe ibyari byaranditswe mu Kiragano cya kera. Yozefu ni we byuzurijweho aho ahawe ubutumwa bwo kwita izina uzabyarwa na Mariya. Ategetswe kuzamwita Yezu kuko ari we uzakiza umuryango we ibyaba byawo (Mt 1,21). Izina “Yezu” rihatse umugambi w’Imana wose ku bantu: risobanura “Hakizimana”. Imana yiyemeje gukiza abantu iri kumwe na bo, ibaho nka bo ndetse ibabera aho rukomeye nko mu ntambara y’icyaha n’urupfu. Ni we Emanuweli, Bugingo warwanye na rupfu maze amaherezo ararutsinda, atangariza abo yigize nkabo ubuzima bw’iteka.

Muri uwo mugambi, dushimire Yozefu umugabo udahinyuka: agira ibanga. Ntiyifuje kwandagaza uwo yari yarasabye amuziza ko atwite inda atazi nyirayo. Yari yigiriye inama yo kumusezerera rwihishwa. Amaze kumenya ko uwo yasabye ko Imana yamwigombye mbere, yarahigamye, aharira Imana umugeni witwaga uwe. Ntiyabererekeye Imana gusa, ahubwo yiyemeje gucumbikira no kurinda umugeni w’Imana, Mariya. Yagize uruhare rukomeye mu gutuma Yezu Umwana w’Imana agira igisekuru mu bantu. Mu muco wa kiyahudi, ntibyari byemewe kugira igisekuru gifatiye ku gitsina gore. Mariya n’ubwo ari nyina wa Yezu ntiyari yemerewe gutanga imbere y’amategeko igisekuru. Yozefu ni imfura, intungane n’urugero rw’ababyeyi: ni ubutagatifu kwemera kurera uwo utabyaye, ukamwitangira, ukamurinda yewe ukemera no kumuhungisha ngo arokoke kandi wowe ntawaguhigaga!

Ibi bitubwiye iki?

Twitoze kwiringira Imana igihe cyose no kuyizera kuko iri kumwe natwe muri Yezu Kristu. Twirinde guhangana cyangwa guhariranya n’Imana igihe itwifuza mu mugambi wayo runaka. Twirinde kubahuka, gutuka no kunnyega abo tubona bigomwe ibishimisha muri iyi si bakegukira gusa Ingoma y’Imana. Kubererekera Imana ikegukana uwo cyangwa ibyo nari ndambirijeho (umugabo, umugore, ubutunzi, igihe, amashuri, amateka n’ibindi) si ubugoryi. Ahubwo niho hashingiye ubutungane, urukundo n’ubuzima bw’abana b’Imana. Turekere Imana urubuga maze ihitemo abo ishatse n’uko ishatse maze ibatorere ibyo ishaka kuko byose byinjira mu mugambi wo kudukiza idufiteho. Twirinde kuba abakeba b’Imana; twirinde kuba abantu babereyeho kuyibangamira no kuburizamo umugambi wayo. Imana yaturemye mu ishusho ryayo itatugishije inama, nyamara ntizaducungura tutabigizemo uruhare, ngo twakire ugushaka kwayo nka Yozefu na Bikira Mariya. Umusonga w’undi nutubuze gusinzira maze twige kurerera Imana abo tutabyaye, nka Yozefu twihatire kuba abarinzi n’abavugizi b’umuryango mutagatifu w’Imana ari wo KILIZIYA.

Nyina wa Jambo Umwamikazi wa Kibeho adufashe twinjirane ishema n’ubutungane mu byishimo bya Noheli.

Padiri Théophile NIYONSENGA i Madrid/Espagne

Catégories
Inyigisho

Wari uzi ko ubereyemo Imana umwenda?

Inyigisho yo ku wa 5 w’icya III cya Adiventi

Amasomo: Iz 56,1-3ª.6-8; Za 66; Yoh 5,33-36.

Uhoraho avuze atya: “Nimuharanire ubutungane, mukurikize ubutabera, kuko umukiro wanjye wegereje n’ubuntu bwanjye bugiye kwigaragaza” (Iz 56,1). Uhoraho araturarikira guharanira kuba intungane twihatira gukurikiza ubutabera.

Ubutabera ni iki? Ni umugenzo udusaba guha no kugenera buri wese icyo akwiye kandi tumugomba, mu gihe gikwiye. Imana ni yo tugomba mbere na mbere ubutabera yo yaturemye: tuyigomba icyubahiro, ibisingizo, kuyumvira, kuyirangamira no kuyisenga. Ku bw’Umwana wayo w’ikinege Yezu Kristu, Imana yemeye kutubera Umubyeyi, Data wa twese uri mu ijuru, ku buryo tuyigomba kuyumvira nk’abana bazima bumvira umubyeyi wabo.

Yezu Kristu ni we wahamije byuzuye uyu mugenzo w’ubutabera. Ati: “Ibyo kurya bintunga, ni ugukora icyo Uwantumye ashaka, no kurangiza umurimo we” (Yoh 4,34). Yemeye no kunywera ku nkongoro y’urupfu rwo ku musaraba agiriye ugushaka kw’Imana no kugira ngo dukire. Kuri Yezu, ntihabanza ugushaka kwe; abeshejweho kandi ahimbajwe no gushyira imbere ugushaka kw’Imana no guha abantu umukiro abagomba ku bw’impuhwe n’urukundo abafitiye.

Ibi bivuze ko, kwiyima Imana, “kutayiyegurira” no kwanga kwitangira abandi, ari icyaha gikomeye. Kwimika ugushaka kwacu, ubwikunde, gusuzugura ugushaka kw’Imana, ni byo byitwa icyaha cy’inkomoko. Muntu yacumuye yajya kwirwanaho, kwishakishiriza mu bwihisho aheza kandi ahunga Imana Umubyeyi we! Igihe cyose twikura mu by’Imana, ntidutinda kubona ingaruka mbi zabyo. Byose bihira abakunda Imana iyo bagerageza guhuza ugushaka kwabo n’ukw’Imana.

Barahirwa abizirika kuri Uhoraho, bakamuyoboka bakunze izina rye, bakamubera abagaragu, bakubahiriza amategeko ye, bagakomera ku isezerano rye. Aba n’aho banyura mu magorwa akomeye, ntibazabura ubugingo, na nyuma y’ubu buzima bazambwikwa ikamba ridasaza Yezu yageneye abamukomeyeho.

Muri abo batashye ihirwe ry’Ijuru babikesha kwubaha Imana, harimo Yohani Batisita twabwiwe mu Ivanjili. Yezu yongeye kumushimira: hejuru yo kumurata ko ntawe umuruta mu babyawe n’ “abagore”, yongeyeho ko ari itara rimurika kandi ry’icyitegererezo. Yohani yemeye kuba itara rikongejwe kuri Yezu Kristu. Itara ubwaryo ntiryifitemo urumuri. Ryaka ari uko umuntu arikongeje. Yezu Kristu ni we Rumuli nyarumuri rukomoka ku Rumuli (Yoh 1,9), umwemeye amuha ku rumuli rwe, maze nawe akamurikira abandi. Yohani Batisita kumurika kwe abikesha Yezu Kristu Rumuri rw’abantu (Yoh 1,4), ari we yemeye kubera integuza kandi akamwerekana nka Ntama w’Imana uje gukiza ibyaha by’abantu.

Natwe duhore dukereye kwakira Yezu Kristu, Rumuli rw’amahanga waje atugana, uje kandi uzaza gucira imanza abazima n’abapfuye. Twirinde gusenga ko gukora ugushaka kw’Imana gusa ari uko turi kuyisabirizaho ikintu runaka cyangwa se turi mu ngorane. Isengesho ribe ubuzima bwacu kuko kubaho k’umwana ni ukuganira n’ababyeyi. Twirinde gusenga dusaba gusa, ahubwo twimike gusenga dusingiza, dushimira, dushengerera, turangamira. Ibyo dukeneye irabizi kandi ibiduha ku buntu no mu gihe gikwiye. Hari n’ibyo ihitamo kutwima muri aka kanya, atari uko ari bibi, ahubwo ibona ko ibiduhaye byatugwa nabi.

Nyagasani uturinde umurengwe watuma twigiramo ubwirasi tukagutera umugongo. Na none ariko, uturinde gutindahara byatuma twijujuta, tukifuza nabi iby’abandi. Uzi ibidukwiriye, ubiduhe ku buntu. Igikuru, uduhe Roho wawe atwiyoborere, dukore ugushaka kwawe iminsi yose y’ukubaho kwacu, ntituzarote twitandukanya nawe bibaho.

Nyina wa Jambo, Umwamikazi wa Kibeho aduhore hafi.

Padiri Théophile NIYONSENGA i Madrid/Espagne

 

 

Catégories
Inyigisho

Nyagasani, twishyize mu maboko yawe, waturekura twagwa

Inyigisho yo ku wa kane w’Icyumweru cya III cya Adiventi

Amasomo: Iz 54,1-10; Za 29; Lk 7,24-30

Hasingizwe Kiliziya ya Yezu Kristu yo idufunguriye Ijambo ry’Imana. Niritubere urumuri kandi ritwongeremo ibyishimo byo kwitwa abakristu mu mvugo n’ingiro.

Agace k’isomo rya mbere ryo kwa Izayi umuhanuzi, karagereranya Yeruzalemu nk’umugore w’ingumba, ukwiye kwirukanwa burundu (gusendwa) kubera atabyara! Mu muco wa kiyahudi wo mu Isezerano rya kera, byari bimenyerewe ko umugore w’ingumba, udashobora gusama inda ngo abyare aheke, yagombaga kwirukanwa nabi. Umugabo we yagombaga kumusenda burundu kugira ngo sosiyete itamubona nabi, ikamusuzugura. Mbese umugabo washatse ingumba yisubizaga agaciro n’ibyubahiro bye yitandukanya n’uwo udatanga “umusaruro” (urubyaro).

Imana yo ntikora nk’abantu-gito. Izayi arenga iyo mico, akerekana ko nyamara abayisraheli bose babaye ingumba. Ubugumba cyangwa se kuterera Imana imbuto z’ubutungane, ni bwo bwatumye bikururira amakuba, bakaba babuyera iyo I Babiloni aho bajyanywe bunyago. Ubusuzuguramana bwatumye bagwa ruhabo, bigarurirwa n’amahanga! N’ubwo bagomye, Imana ntiyakora nk’abagabo gito basenda abo bashakanye babaziza ubugumba! Izayi atangaje ihumure ko Uhoraho atajya ata burundu umuryango we! Uhoraho yashakanye nawo. Yifuza ko babana akaramata. Kubera impuhwe agira, yiyemeje gucyura umuryango we. Umuryango wababaje Uhoraho, bituma awuhanisha kuwuhisha by’akanya gato uruhanga rwe, ari ko ubu noneho yiyemeje kongera kuwugaragariza impuhwe ze. Muri Yezu Kristu ni ho Uhoraho yatugarukiye burundu agirana natwe isezerano rishya kandi rizahoraho iteka.

Bavandimwe, n’ubwo hari igihe tugera mu mage, mu makuba tukagira ngo Imana yadukuyeho amaboko, nta na rimwe iturekura burundu. Nta we Imana itererana; nta we yima uruhanga rwayo nyampuhwe. Nitwe tubura cyangwa twibuza Imana, Yo ntijya itubura cyangwa itujya kure. Si Imana yaremeye abantu umuriro utazima, ni abantu ku bw’ukunangira kwabo bawiremera igihe bagiye burundu kure y’uruhanga rwayo. Twabonye Imana ndetse n’uruhanga rwayo muri Yezu Kristu. Tumwemere, tumwizere, tumukurikire kandi tumukurikize, maze murebe ngo turagira ubuzima busagambye.

Nyagasani, twishyize mu maboko yawe, waturekura twagwa! Ineza yawe iraduhoreho, ariko kandi natwe twakire ingabire zawe maze amizero yacu ahore agushingiyeho.

Nyina wa Jambo Umwamikazi wa Kibeho aduhakirwe maze ntituzigere twitandukanya n’Imana bibaho.

Padiri Théophile NIYONSENGA i Madrid/Espagne

 

Catégories
Inyigisho

Kwitwa umukristu ni ukuba umuranga w’Ukuri

Inyigisho yo ku wa 6 w’icya 2 cya Adiventi, ku wa 10 Ukuboza 2016

Amasomo: Mubw 48,1-4.9-11b; Zab 79; Mt 17,16-19.

Bavandimwe, umwanditsi w’Igitabo cy’Umubwiriza yari umuyahudi, umuhanga kandi usobanukiwe n’umuco ndetse n’amateka yaranze umuryango w’Imana. Muri iri somo aributsa uyu muryango bamwe mu bakurambere ba kera bawugaruriye ubuzima n’icyizere.  Ngo utaganiririye na se ntamenya icyo sekuru yasize avuze. Aributsa umuryango w’Imana ko Eliya, umuhanuzi wabaye inkingi ya mwamba mu muryango w’Imana, ko azagaruka akawutegurira kwakira umucunguzi.